Connect
Yukarı çık

Emr-i bi’l-Ma’ruf, Nehy-i ‘anil-Münker’de Unuttuğumuz Mühtesib Kurumu

Hukuki düzenleme yapılırken İslam Hukukunu ve modern hukuku bilen muhtesiplerin tayin edilmesi zorunludur. Meclis bir kanun veya düzenleme yaparken bu muhtesiplerin denetiminde olması gerekir. En azından marufu emretmesi münkeri nehyetmesi gerekir.

Muhtesib, eskiden İslâm devletlerinde iyiliği emredip, kötülüğü yasaklayan, engel olan ve cemiyette güzel ahlâk ve fazîletlerin korunmasına ve dînî hükümlerin uygulanmasına, çarşı ve pazarların düzenine bakmakla vazîfeli, ilim, fazîlet ve kuvvet sâhibi kimsedir. Toplumda düzenin sağlanmasında önemli işlevleri olan muhtesipler, uzun süre İslam topraklarında var olmuşlardır.

İlk çağlardan beri nice krallar, hükümdarlar insanları yönetmişler, toplumları kimi adaletle yöneterek kimi de yaptıkları zulümler ve korku psikolojisiyle bir arada tutmayı başarmışlardır.

Ancak hiç biri tahtında, koltuğunda dünyanın sonuna kadar oturmamıştır. Adil hükümdarlar, krallar halkının minnetle yad ettiği hükümdarlar olarak tarihe geçerken zulüm yapanlar Firavun, Nemrut, Karun olarak tarihe geçtiler ve kötü örnekler için kullanılır oldular/ olacaklardır.

Son peygamber Hz. Muhammed Mustafa (sav)’ya kadar peygamberler Allah’ın hükmüyle hükmetmişler, Efendimiz (sav)’den sonra bu görevi Raşid Halifeler ve ardılları üstenmişlerdir. Peygamberimiz döneminde varlığı bilinen hisbe (İslam devletlerinde genel ahlak kurallarını ve amme nizamını korumak ve kontrol etmekle görevli teşekkül) Hz. Ömer ile birlikte tam teşkilatlı bir kuruluş haline geldi. Cemiyette iyilikleri emretmek ve kötülüklerden sakındırmak (Emr-i bi’l-Ma’ruf, Nehy-i ani’l-Münker) amacıyla kurulan bu müessesenin başında ”Mühtesip”adıyla anılan vazifeli kişiler iyiliği emredip, İslam’ın hoş karşılamadığı ve kerih gördüğü her türlü kötülüğü ortadan kaldırmaya, güzel ahlak ve faziletlerin korunmasına, dini hükümlerin uygulanmasına çalışırlardı.

Nazmiye GÜLBAŞ

Devamı Maaile Dergi Ağustos Sayısında…

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Dosya

  • “MUTLULUK” ANAHTAR MIDIR, YOKSA KİLİT Mİ?

    İyilik ve güzellikleri yaşamak mı istiyorsun, iyilik ve güzellikleri yaşatmak için mücadele etmek mi? İşte burada Rabbimizin emri geliyor kulaklarımıza “iyiliği...

    Maaile DergiAğustos 8, 2019
  • Bitmeyen Bir Yolculuktur Annelik

    Bir çok kitabın nasıl ideal anne baba olunuru anlattığı günümüz dünyasında, anne babalar bir endişeyle bir çok kaynağı okuyup ciddi bir...

    Maaile DergiAğustos 8, 2019
  • MÜMİNİN UYARI VE DAVETTEKİ ÜSLÛBU

    Bilgiye sahip olmak tek başına yetmez. Bilgi sahibi olmadan kabiliyet de bir işe yaramayacaktır. Bu nedenle ikisi de büyük bir öneme...

    Maaile DergiAğustos 8, 2019
  • ANNELERE, BABALARA VE TÜM EĞİTİMCİLERE BİR YAZ ÇAĞRISIDIR!

    Okullar tatil oldu. Geleceğimiz olan çocuklarımızı yeni bir maraton beklemekte. Bir insanın tüm hayatını etkilemesi gereken din eğitimini yıl içinde üç...

    Maaile DergiAğustos 6, 2019
  • Mezuniyette Kep Atmak Batı İcadı mı?

    Tüm dünyada yaygın olarak kutlanan, ”Batı” kaynaklı zannedilen ”kep atma” merasimleri esasen ilk kez bir İslam Üniversitesi’nde ortaya çıkmış, buna Endülüs...

    Maaile DergiAğustos 6, 2019
  • Kimler Desin?

    Düğün mevsimindeyiz. Allah’ın emrettiği bir hayatı yaşadığımızı en belirgin bir şekilde uygulamamız gereken zamanlar. “Allah’ın emri, Peygamberin (sav) kavli” diye başlanılan...

    Maaile DergiAğustos 6, 2019
  • ÇOCUK HAKLARI

    Bismillahirrahmanirrahim Çocuk yetiştirmede ufkumuz ne kadar? Sadece bu dünyalarını düşünüyorsak durun! Düşünün ve hatırlayın. Dünya hayatı bir fragman! Asıl ve sonsuz...

    Maaile DergiTemmuz 14, 2019
  • Önce Kendini Bul!

    Çağımızda yaşadığımız sorunların başında gelen önemli meselelerimizden biri de inandığım ilkelerinin tebliği. Bir insan müslüman olduktan sonra yapması emredilen şeylerden biri...

    Maaile DergiTemmuz 14, 2019
  • AYETLERLE ADETLER ARASINDA

    “Kendileri ile huzur bulasınız diye sizin için türünüzden eşler yaratması ve aranızda bir sevgi ve merhamet var etmesi de onun (varlığının...

    Maaile DergiTemmuz 14, 2019